Balony lateksowe mogą być wykorzystywane nie tylko jako element dekoracji, ale również jako prosty rekwizyt podczas wybranych zajęć plastycznych, językowych, ruchowych i grupowych.
Napompowany balon może służyć m.in. do wykonywania odbitek farbą, tworzenia prostych modeli, ćwiczenia poleceń językowych albo demonstracji wybranych zjawisk fizycznych. Sam balon nie jest jednak narzędziem terapeutycznym o określonym działaniu. Jeżeli jest wykorzystywany podczas terapii lub specjalistycznych zajęć, sposób jego zastosowania powinien wynikać z celu pracy i decyzji odpowiednio wykwalifikowanego specjalisty.
Najważniejsze informacje:
Balony podczas zajęć z dziećmi – zasady bezpieczeństwa
Przed zaplanowaniem aktywności z balonami należy uwzględnić wiek uczestników oraz ostrzeżenia znajdujące się na opakowaniu konkretnego produktu.
- Balony powinien przygotować dorosły przy użyciu pompki.
- Dzieci poniżej 8 lat powinny korzystać z balonów pod nadzorem osoby dorosłej.
- Nienapompowane balony należy przechowywać poza zasięgiem małych dzieci.
- Pęknięty balon oraz wszystkie jego fragmenty należy natychmiast zebrać i usunąć.
- Dzieci nie powinny wkładać balonów ani ich fragmentów do ust.
- W zajęciach z dziećmi warto unikać zabaw polegających na celowym przebijaniu lub pękaniu balonów.
- Przed zajęciami należy uwzględnić ewentualną alergię uczestników na naturalny lateks kauczukowy.
Więcej informacji znajdziesz w poradnikach dotyczących znaku z pompką na opakowaniu balonów oraz ostrzeżenia 0–8.
Balony w zajęciach plastycznych
Napompowany balon może być wykorzystany jako nietypowe narzędzie do nanoszenia farby. Zamiast klasycznego pędzla dzieci mogą delikatnie zanurzać powierzchnię balonu w farbie, a następnie wykonywać odbitki na papierze.
Odbijanie wzorów balonem
Do takiego zadania wystarczy napompowany balon, farba odpowiednia do zajęć plastycznych oraz duży arkusz papieru. Zmieniając stopień nacisku, ilość farby i sposób przykładania balonu, można uzyskiwać różne kształty i wzory.
Aktywność można połączyć z poznawaniem:
- kolorów,
- kształtów,
- powtarzalnych wzorów,
- mieszania wybranych barw.
Postacie na balonach
Na napompowanych balonach można tworzyć proste twarze lub postacie i później wykorzystywać je jako rekwizyty do opowiadania historii, zabaw językowych lub przedstawień przygotowanych przez grupę.
Nie ma potrzeby przebijania balonów ani wypełniania ich farbą. Po zakończeniu zajęć wszystkie wykorzystane balony należy zebrać i usunąć z miejsca dostępnego dla małych dzieci.
Balony podczas zajęć językowych
Balon może pełnić funkcję prostego rekwizytu podczas zadań związanych z nazywaniem, opisywaniem i wykonywaniem poleceń.
Przykładowe aktywności:
- Nazywanie kolorów – uczestnik wskazuje lub nazywa kolor konkretnego balonu.
- Opisywanie – dziecko opisuje kolor, wielkość lub narysowaną na balonie postać.
- Wykonywanie poleceń – np. „podaj czerwony balon”, „połóż balon obok krzesła”, „unieś balon do góry”.
- Budowanie zdań – uczestnicy tworzą krótkie wypowiedzi dotyczące postaci narysowanych na balonach.
- Tworzenie historii – kilka balonowych postaci może stać się bohaterami wspólnie wymyślonego opowiadania.
Takie zadania wykorzystują balon jako pomoc wizualną i element aktywności. Nie należy jednak przedstawiać samego balonu jako narzędzia leczącego zaburzenia mowy.
Zabawy grupowe z balonami
Napompowane balony można wykorzystać również podczas prostych zajęć grupowych. Zasady każdej zabawy należy dostosować do wieku, liczby uczestników i dostępnej przestrzeni.
Utrzymaj balon w powietrzu
Uczestnicy wspólnie odbijają napompowany balon i próbują nie dopuścić do jego upadku na podłogę.
Nauczyciel może dodatkowo wprowadzić proste zadania, np.:
- liczenie kolejnych odbić,
- odbijanie tylko wskazaną dłonią,
- zmianę kierunku po określonej liczbie odbić,
- wykonywanie poleceń „góra”, „dół”, „prawo”, „lewo”.
Balonowy tenis
Napompowany balon można odbijać lekkimi rakietkami wykonanymi np. z papierowych talerzyków i drewnianych patyczków. Zadanie można wykonywać indywidualnie, w parach lub w małych zespołach.
Tor dla balonu
Zamiast dmuchania na balon ustami uczestnicy mogą przesuwać napompowany balon po wyznaczonej trasie za pomocą papierowego wachlarza lub lekkiej tekturowej łopatki.
Wszystkie zabawy należy organizować w taki sposób, aby zminimalizować ryzyko celowego pękania balonów oraz pozostawienia ich fragmentów w miejscu zajęć.
Eksperymenty i projekty z balonami
Jednym z najbardziej praktycznych zastosowań balonów w edukacji są proste doświadczenia i projekty związane z naukami ścisłymi.
Balonowa rakieta
Napompowany balon można przymocować do słomki poruszającej się po napiętym sznurku. Po wypuszczeniu powietrza balon przesuwa się wzdłuż toru.
Doświadczenie może posłużyć do rozmowy o:
- ruchu,
- sile reakcji,
- kierunku działania siły,
- wpływie ilości powietrza na przebieg doświadczenia.
Pojazd napędzany powietrzem
Starsze dzieci mogą pod nadzorem nauczyciela zbudować prosty pojazd, którego źródłem napędu jest powietrze wydostające się z napompowanego balonu.
Zadanie można wykorzystać do porównywania różnych konstrukcji kół, masy pojazdu i sposobu zamocowania balonu.
Reakcja sody i octu
Balon może zostać wykorzystany również jako element demonstracji reakcji chemicznej, podczas której powstający gaz stopniowo go napełnia. Takie doświadczenie powinno być przygotowane i nadzorowane przez osobę dorosłą oraz dostosowane do wieku uczestników.
W tym przypadku balonu nie nadmuchuje się ustami.
Balony jako modele i pomoce wizualne
Kształt napompowanego balonu pozwala wykorzystać go jako bazę prostych modeli przestrzennych.
Przykłady:
- planety – balony mogą reprezentować różne obiekty Układu Słonecznego,
- globus – na powierzchni można zaznaczyć uproszczone kontynenty,
- modele do zajęć plastycznych – balon może stanowić podstawę lekkiej konstrukcji,
- rekwizyty do prezentacji – różne kolory i wielkości mogą służyć do oznaczania elementów omawianego zagadnienia.
W ofercie Everts-Pol dostępne są balony lateksowe w różnych rozmiarach i kolorach, dlatego format można dobrać do rodzaju planowanego zadania.
Balony podczas zajęć prowadzonych przez specjalistę
Napompowany balon może być jednym z wielu rekwizytów wykorzystywanych przez pedagoga, terapeutę zajęciowego lub innego specjalistę podczas zaplanowanych zajęć.
Sposób jego wykorzystania powinien wynikać z:
- celu konkretnych zajęć,
- wieku uczestnika,
- jego indywidualnych potrzeb i możliwości,
- oceny osoby prowadzącej,
- zasad bezpieczeństwa dotyczących balonów lateksowych.
Sam balon nie ma określonego działania terapeutycznego. Nie należy przypisywać mu efektów takich jak poprawa mowy, koncentracji, redukcja lęku, poprawa funkcjonowania dzieci z ADHD lub autyzmem czy terapia integracji sensorycznej.
Jeżeli specjalista zdecyduje się wykorzystać balony podczas swoich zajęć, powinien dobrać aktywność do konkretnej osoby i stosować się do informacji znajdujących się na opakowaniu produktu.
Alergia na naturalny lateks – o czym pamiętać?
Balony Everts-Pol są produkowane z naturalnego lateksu kauczukowego. U osób z rozpoznaną alergią na naturalny lateks kontakt z takim materiałem może wywoływać reakcję alergiczną.
Dlatego w przedszkolu, szkole, placówce opiekuńczej lub podczas zajęć specjalistycznych warto przed wykorzystaniem balonów uwzględnić informacje o alergiach uczestników.
Osoba ze stwierdzoną alergią na naturalny lateks powinna unikać kontaktu z produktami zawierającymi ten materiał.
Pomysły na zajęcia z balonami – szybkie zestawienie
| Rodzaj zajęć |
Przykład wykorzystania balonu |
| Plastyka |
odbijanie wzorów farbą za pomocą napompowanego balonu |
| Zajęcia językowe |
nazywanie kolorów, opisywanie i tworzenie historii |
| Zabawa grupowa |
wspólne utrzymywanie balonu w powietrzu |
| STEM |
balonowa rakieta lub pojazd napędzany powietrzem |
| Model przestrzenny |
planety, globus lub inne proste modele |
Warto pamiętać, że efekt zajęć zależy od sposobu ich zaplanowania i przeprowadzenia, a nie od samego użycia balonu.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Jak bezpiecznie używać balonów podczas zajęć z dziećmi?
Balony powinien przygotować dorosły przy użyciu pompki. Nienapompowane balony należy przechowywać poza zasięgiem małych dzieci, a pęknięte sztuki i wszystkie ich fragmenty natychmiast usuwać. Dzieci poniżej 8 lat powinny korzystać z balonów pod nadzorem osoby dorosłej. Należy również stosować się do ostrzeżeń znajdujących się na opakowaniu.
Czy dzieci powinny samodzielnie nadmuchiwać balony?
Zalecamy, aby balony wykorzystywane podczas zajęć z dziećmi były wcześniej napełniane przez osobę dorosłą przy użyciu pompki. Pozwala to uniknąć wkładania nienapompowanego balonu do ust.
Jaki rozmiar balonu wybrać do zajęć edukacyjnych?
Rozmiar należy dobrać do rodzaju zadania, wieku uczestników i miejsca prowadzenia zajęć. Innego formatu może wymagać niewielka praca plastyczna, a innego zabawa grupowa lub model przestrzenny. Niezależnie od rozmiaru należy przestrzegać zasad bezpieczeństwa.
Czy balony można wykorzystać podczas zajęć językowych?
Tak. Napompowane balony mogą być rekwizytami do nazywania kolorów, wykonywania poleceń, opisywania postaci lub tworzenia historii. Nie należy jednak traktować samego balonu jako narzędzia leczącego zaburzenia mowy.
Czy balon jest narzędziem terapeutycznym?
Sam balon nie ma określonego działania terapeutycznego. Może być wykorzystany jako rekwizyt podczas zajęć prowadzonych przez specjalistę, jeżeli odpowiada to celowi pracy oraz indywidualnym potrzebom uczestnika.
Czy balony lateksowe są odpowiednie dla osoby z alergią na lateks?
Balony lateksowe są wykonane z naturalnego lateksu kauczukowego. Osoba ze stwierdzoną alergią na naturalny lateks powinna unikać kontaktu z produktami zawierającymi ten materiał.
Jakie doświadczenia można wykonać z balonami?
Balony mogą być wykorzystane m.in. do demonstracji balonowej rakiety, budowy prostego pojazdu napędzanego powietrzem lub jako element kontrolowanego doświadczenia z reakcją sody i octu. Sposób przeprowadzenia doświadczenia należy dostosować do wieku dzieci i zapewnić nadzór osoby dorosłej.